TroostplekThe internet resting place

In memoriam · book of condolence

Max Kohnstamm

also known as Max Kohnstamm

Born
22 May 1914
Died
20 October 2010
Age
96 years
Resting places
Politicians & statesmen Famous people, Netherlands Countries, Scientists & inventors Famous people, Military & resistance Famous people

Biography

Max Kohnstamm (Amsterdam, 22 mei 1914 – aldaar, 20 oktober 2010) was een Nederlands historicus en diplomaat.

Levensloop

Max Kohnstamm was de jongste zoon van Philip Kohnstamm (een Nederlands natuurkundige, filosoof en grondlegger van de wetenschappelijke pedagogiek en didactiek in Nederland) en Johanna Hermana (An) Kohnstamm-Kessler (dochter van August Kessler, grondlegger van Royal Dutch Shell) en zelf vader van vijf kinderen onder wie ook Jacob Kohnstamm en Max Kohnstamm jr. Kohnstamm bracht zijn jongensjaren door in het ouderlijk huis aan de Nieuwe Keizersgracht te Amsterdam. Het gezin verbleef 's zomers in een houten huisje in Ermelo, De Schapendrift.

Kohnstamm studeerde moderne geschiedenis aan de Universiteit van Amsterdam. Na zijn kandidaatsexamen ging hij in 1938-1939 een jaar naar de Verenigde Staten voor een studie van de New Deal. Hij kreeg een beurs aangeboden van de American University. Zijn tijd in Amerika had een grote betekenis. Het contrast met het toenmalige Nederland was enorm. De Amerikanen durfden nog iets te zeggen, terwijl de Nederlanders verlamd waren door Adolf Hitler en de financiële crisis. Kohnstamm voelde dat er in hem ook een "Amerikaans jongetje" met lef geboren werd.

Kohnstamm ontmoette zijn vrouw Kathleen Sillem ('s-Gravenhage, 26 juni 1922 - Hilversum, 13 februari 2021), dochter van Willem Frederik Sillem en Theodora Jacoba Boissevain, voor het eerst in de winter van 1940, in de trein naar Leeuwarden. Hij kwam haar de volgende dag opnieuw tegen op het ijs van het Sneekermeer.

Op 29 januari 1942 werd hij door de Duitse bezetter gearresteerd en drie maanden gevangen gehouden in Kamp Amersfoort omwille van zijn politieke overtuiging. Kohnstamm had onder andere in protest een couplet van het Wilhelmus voorgelezen in de aula van de universiteit. De politie had hem voor de deportatie thuis opgewacht. Kohnstamm zou in het gijzelaarskamp vijfentwintig kilo vermageren in drie maanden tijd. Ter gelegenheid van de verjaardag van Adolf Hitler werd hij op 20 april 1942 vrijgelaten. In juni van dat jaar werd hij opnieuw opgepakt en als gijzelaar in de kampen Haaren en Sint-Michielsgestel geïnterneerd. In dit laatstgenoemde kamp behoorde hij tot de Heeren Zeventien. Het was van hieruit dat hij Kathleen in een brief ten huwelijk vroeg. Zijn hoofdgedachte na de oorlog was nooit meer oorlog, nooit meer armoede.

Na de oorlog was Kohnstamm van 1945 tot 1948 particulier secretaris van koningin Wilhelmina. Na haar troonsafstand was hij van 1948 tot 1951 assistent van Hans Max Hirschfeld. Een van Hirschfelds taken was de Nederlandse regering advies geven over de relatie met Duitsland. Kohnstamm stelde daarvoor onder Hirschfelds leiding een nota op voor de Nederlandse regering.

In 1951 werd hij lid van de Oecumenische Commissie voor Europese Samenwerking in Brussel. Van 1952 tot 1956 was hij secretaris van de Hoge Autoriteit van de EGKS in de stad Luxemburg. Hij werd een groot voorstander van de Verenigde Staten van Europa en werkte vijfentwintig jaar lang samen met Jean Monnet. Kohnstamm beschreef de contacten met Monnet als zeer persoonlijk. In zijn functie was hij betrokken bij de uitbreiding van het toen nog kleine Europese ambtelijke apparaat. Hij maakte kennis met Winrich Behr, die de hele Tweede Wereldoorlog een Duitse beroepsmilitair was geweest. Desondanks werkten ze goed samen en ontstond er een levenslange vriendschap.

Kohnstamm was vicevoorzitter van het door Jean Monnet opgerichte Comité d'Action pour les États Unis d'Europe. Ook was hij betrokken bij de Bilderbergconferenties. Van 1976 tot 1981 was hij de eerste president van het Europees Universitair Instituut te Florence. Hij was erevoorzitter van de Raad van advies van het European Policy Centre in Brussel.

Kohnstamm overleed in 2010 op 96-jarige leeftijd in zijn woning aan de Prinsengracht in Amsterdam.

Onderscheidingen

Four Freedoms Award, in 2004 aan hem uitgereikt door zijn peetzoon prins Constantijn.

Wetenswaardigheden

Hij volgde Joseph Luns op als rector van de senaat van het Amsterdamsch Studenten Corps, een studentenvereniging van de Amsterdamse Universiteit.

Hij was ook lid van de Nederlandsche Unie in 1940 en 1941. Deze Unie werkte aan de ene kant samen met de Duitse bezetters om een harmonische en sociaal rechtvaardige maatschappij te bekomen, hoewel ze volledig gekant was tegen de deportatie van de Nederlandse Joden.

Bronnen en externe links

De eeuw van Kohnstamm. Max Kohnstamm over de toekomst van Europa, in de televisieserie Tegenlicht, VPRO, 7 september 2003

(en) Overlijdensbericht met levensbeschrijving bij het European Policy Centre in Brussel.

Dit artikel of een eerdere versie ervan is een (gedeeltelijke) vertaling van het artikel Max Kohnstamm op de Engelstalige Wikipedia, dat onder de licentie Creative Commons Naamsvermelding/Gelijk delen valt. Zie de bewerkingsgeschiedenis aldaar.

Documenten en twee Interviews (INT555 en INT741) van M. Kohnstamm is in het Historisch Archief EU in Firenze.

Source: Wikipedia, available under the licence CC BY-SA 4.0.

In Memoriam web link

nl.wikipedia.org/wiki/Max_Kohnstamm

Photos

Condolences and flowers 0

The book of condolence for Max Kohnstamm: offer your condolences to the family below, lay a flower or light a candle.

  • TroostplekOur sympathy to all who are left behind.

Be the first to offer your condolences or lay a flower.

Your condolences or a flower

What would you like to place?
How long is your message?
Choose a flower

All 27

Wreaths 4

Funeral bouquets 3

Classic 20

How long should your flower stay?

Lay flowers more often? Become a member: lay as many flowers as you like, and they all stay forever. €6.00 a month or €60.00 a year. Become a member (with a free account)

0 / 500 characters

Troostplek is a place to remember. Messages are read first and then placed; messages that do not fit here are removed without explanation.

Let your flower stay foreverPost a longer condolence

€3.95€3.45 once

  • Your flower is laid now and can be seen straight away.
  • As soon as your payment has arrived, it stays forever.
  • If the payment does not go through, it stays for a month, like a free flower.
  • Your condolence is posted now. Until your payment has arrived, only the first 500 characters can be read.
  • As soon as your payment has arrived, the whole text can be read.
  • Rather free? Go back and make your message shorter than 501 characters.
How would you like to pay?

With crypto you pay the network's transaction costs yourself, on top of the amount. With iDEAL and a bank transfer there are no extra costs.

With a bank transfer or crypto you will see how to pay after placing it. Fill in your email address to also receive it by email.

Lay flowers more often? As a member you lay as many flowers as you like, forever, from €6.00 a month.Writing longer messages more often? As a member you write as much as you like, for free, from €6.00 per month. Become a member

Report

Does this message or flower not belong on Troostplek? After your report it is hidden until we have looked at it.

Report a mistake or addition

About the memorial of Max Kohnstamm. Fill in what should be different; the rest may stay empty.

Now: Max Kohnstamm

Now: 22 May 1914

Now: 20 October 2010

Now: Politicians & statesmen